GEIST
All blog posts

AGENTS.md คืออะไร? ไฟล์เดียวคุม AI ทุกตัว ต่างจาก CLAUDE.md ยังไง

AGENTS.md คือไฟล์ข้อความธรรมดาในโฟลเดอร์งานที่ทำหน้าที่บอกให้ AI รู้ว่าโปรเจกต์ของคุณทำงานอย่างไร โดยไม่มีรูปแบบบังคับ แต่จุดที่ต้องระวังคือ Claude Code ไม่อ่านไฟล์นี้โดยตรง และ Gemini CLI ก็ไม่ได้อ่านเป็นค่าเริ่มต้นเช่นกัน

@samithiwat
ปกบทความ ซ้ายเป็นหัวเรื่องว่า AGENTS.md ไฟล์เดียวคุม AI ทุกตัว ขวาเป็นการ์ดไฟล์ AGENTS.md ที่มีลูกศรแตกไปหาชื่อเครื่องมือหลายตัว ส่วน Claude Code อยู่นอกกลุ่มด้วยเส้นประ

เครื่องมือส่วนใหญ่อ่านไฟล์นี้เองได้เลย ยกเว้น Claude Code ที่ต้องต่อสายให้

ไฟล์คนละใบ เพราะคนอ่านกับ AI อ่านคนละแบบ

AGENTS.md คืออะไร และต่างจาก README.md อย่างไร?

AGENTS.md คือไฟล์ข้อความที่วางไว้ใน โฟลเดอร์หลัก (โฟลเดอร์นอกสุด) ของโปรเจกต์ เพื่ออธิบายบริบทการทำงาน ข้อกำหนด และแนวทางสำคัญให้ AI อ่านเข้าใจง่ายๆ ว่ามันคือ "คู่มือทำงานสำหรับ AI"

ในขณะที่ README.md มีไว้ให้มนุษย์อ่านเพื่อทำความเข้าใจภาพรวม AGENTS.md จะรับหน้าที่เก็บรายละเอียดเฉพาะสำหรับ AI เช่น ขั้นตอนการเตรียมงาน กติกาการส่งมอบงาน หรือรายละเอียดจิปาถะที่ถ้าใส่ใน README แล้วคนอ่านจะรู้สึกว่ารกเกินไป

สรุปง่ายๆ คือ ข้อมูลส่วนไหนที่ต้องสั่ง AI ซ้ำๆ แต่ไม่อยากใส่ในคู่มือคน ให้ย้ายมาไว้ที่ AGENTS.md ทั้งหมด

ที่มาและมาตรฐานกลาง

AGENTS.md ถูกเสนอครั้งแรกโดย OpenAI เมื่อกลางปี 2025 ก่อนจะขยายตัวเป็น มาตรฐานกลางของวงการ AI โดยย้ายไปอยู่ภายใต้การดูแลของ Agentic AI Foundation (AAIF) ซึ่งเป็นองค์กรกลางที่มีบริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ร่วมสนับสนุน ทั้ง Google, OpenAI, Microsoft, Anthropic และ AWS

ทำให้ในปัจจุบัน มีโปรเจกต์นำไฟล์นี้ไปใช้บ่มเพาะการทำงานร่วมกับ AI แล้วมากกว่า 60,000 โปรเจกต์ทั่วโลก

ตัวเลขที่ประกาศบนเว็บ agents.md
60,000+
โปรเจกต์ที่มีไฟล์นี้

นับจาก code search บน GitHub

23 ตัว
เครื่องมือที่รองรับทันที

รายชื่อที่ประกาศไว้บน agents.md


CLAUDE.md vs AGENTS.md ต่างกันยังไง และใช้ร่วมกันยังไง?

ไฟล์แต่ละประเภทไม่ได้ถูกสร้างมาเพื่อแข่งขันกัน แต่ทำหน้าที่คนละส่วนในโฟลเดอร์งานของคุณ:

ไฟล์ตอบคำถามว่าเครื่องมือที่ใช้งานผู้นิยามมาตรฐาน
AGENTS.mdโปรเจกต์นี้ทำงานยังไง กฎพื้นฐานคืออะไรAI ช่วยทำงานกว่า 23 ตัวมาตรฐานกลาง (AAIF)
CLAUDE.mdคู่มือและสั่งงานเฉพาะสำหรับ Claude CodeClaude Code (และ Cursor/Copilot)Anthropic
DESIGN.mdสเปกงานดีไซน์ สี ฟอนต์ และคู่มือแบรนด์AI สายภาพและ UIGoogle Labs
frame.mdจัดองค์ประกอบภาพและวิดีโออย่างไรHyperFrames (HeyGen)HyperFrames

ข้อควรระวัง: Claude Code ไม่อ่าน AGENTS.md

Claude Code จะอ่านเฉพาะไฟล์ CLAUDE.md เท่านั้น นี่คือจุดที่คนมักพลาดบ่อยที่สุด เพราะเมื่อเขียน AGENTS.md ไว้เรียบร้อยแล้ว พอเปิด Claude Code ขึ้นมาใช้งาน ตัว AI กลับไม่ทำตามกฎที่ตั้งไว้

ต่างกันแค่ไฟล์เดียว กับข้อความบรรทัดเดียวในนั้น

วิธีทำให้ Claude Code อ่าน AGENTS.md

หากคุณใช้งาน AI หลายตัวในโฟลเดอร์เดียวกัน สามารถเชื่อมทั้งสองไฟล์เข้าด้วยกันง่ายๆ 2 วิธี:

วิธีที่ 1 — ดึงเนื้อหามาใช้ (แนะนำ) สร้างไฟล์ชื่อ CLAUDE.md แล้วพิมพ์บรรทัดแรกว่า:

@AGENTS.md

## คำสั่งเพิ่มเติมสำหรับ Claude
เน้นการสรุปงานสั้นๆ ตรงประเด็น

วิธีที่ 2 — สร้างไฟล์สำเนา (Symlink) สร้างไฟล์ CLAUDE.md ที่เชื่อมตรงมาจาก AGENTS.md เพื่อไม่ต้องเขียนข้อมูลซ้ำสองรอบ


AI ตัวไหนอ่าน AGENTS.md ได้บ้าง?

ปัจจุบันโปรแกรมและเครื่องมือ AI ยอดนิยมรองรับไฟล์นี้ทันทีโดยไม่ต้องตั้งค่าเพิ่ม เช่น:

  • โปรแกรมทำงานยอดนิยม: Cursor, VS Code, GitHub Copilot, Windsurf
  • เครื่องมือ AI จาก Google และ OpenAI: OpenAI Codex, Jules, Gemini CLI
  • AI ผู้ช่วยทำงานอัตโนมัติ (Agents): Devin, Factory, Amp, Aider
ทั้งหมดนี้อ่านเองได้เลย ยกเว้นกล่องเส้นประใบล่างสุด

วิธีเขียน AGENTS.md ให้ AI ทำงานตามสั่งได้เป๊ะที่สุด

1. ตำแหน่งการวางไฟล์

วางไฟล์ไว้ที่โฟลเดอร์หลัก (โฟลเดอร์นอกสุด) ของโปรเจกต์โดยตั้งชื่อว่า AGENTS.md

หากยังไม่แน่ใจว่าจะเริ่มต้นอย่างไร สามารถเปิดแชทกับ AI แล้วสั่งตรงๆ ได้ว่า:

"ช่วยอ่านไฟล์ในโฟลเดอร์นี้ แล้วร่างไฟล์ AGENTS.md สรุปกติกาการทำงานให้หน่อย"

2. โครงสร้างเนื้อหาที่ควรใส่

AGENTS.md ไม่มีฟอร์แมตบังคับ และไม่ต้องกรอกข้อมูลให้ครบทุกช่อง หัวใจสำคัญคือ เขียนเฉพาะสิ่งที่ AI มองไม่เห็น หรือเดาเองไม่ได้จากไฟล์งาน

  • กติกาและข้อกำหนดหลัก: กฎประจำทีม เช่น โทนเสียงในการเขียนคอนเทนต์ (Tone of Voice), สเปกสีประจำแบรนด์ หรือสไตล์การเขียนโค้ด
  • ขั้นตอนที่ใช้บ่อย: คำสั่งและลำดับการทำงานที่ต้องทำซ้ำๆ เช่น ขั้นตอนการตรวจทานความถูกต้องก่อนส่งงาน
  • รูปแบบผลลัพธ์ที่ต้องการ: ฟอร์แมตตารางสรุปงาน รูปแบบการตั้งชื่อไฟล์ Export หรือโครงสร้างรายงาน
  • ข้อห้ามและจุดระวัง: สิ่งที่ห้ามทำเด็ดขาด เช่น ห้ามสร้างตัวเลขสถิติเอง หรือห้ามเปิดเผยข้อมูลส่วนตัว
สี่บรรทัดบนคือของที่ควรอยู่ในไฟล์ บรรทัดล่างคือของที่ไม่ควร

ตัวอย่าง AGENTS.md สำหรับงานประเภทต่างๆ

โครงเดียวกันทั้งสามใบ ต่างกันแค่สิ่งที่เขียนอยู่ข้างใน

1. สายงาน Media & Graphic Design (ทีมออกแบบและสื่อ)

# AGENTS.md

## บริบทโปรเจกต์
คลังรวบรวม Graphic Assets, Prompts และ Design Specs สำหรับแคมเปญโฆษณาโซเชียลมีเดีย

## กติกาการออกแบบ (Brand System)
- **โทนสีหลัก:** Primary `#0052FF`, Secondary `#0A0D12`, Accent `#00E599`
- **ฟอนต์:** หัวข้อใช้ `Prompt` (Bold), เนื้อหาใช้ `Sukhumvit Set` (Regular)
- **สัดส่วนภาพมาตรฐาน (Aspect Ratio):**
  - Facebook/Instagram Post: 1:1 หรือ 4:5
  - Story/Reels/TikTok: 9:16
  - Youtube Cover: 16:9

## กฎการสร้างภาพด้วย AI (Prompts Guidelines)
- ห้ามเจนรูปที่มีข้อความภาษาไทยฝังอยู่ในภาพ ให้เว้นพื้นที่ว่าง (Negative Space) ไว้ใส่ข้อความทีหลัง
- ภาพบุคคลต้องเป็นแสงแบบ Natural Studio Light สมจริง ห้ามภาพดูเป็นพลาสติก
- ใส่คำสั่งกำหนดสัดส่วนภาพ `--ar` ท้าย Prompt เสมอ

## การตั้งชื่อไฟล์ภาพ Export
- รูปแบบ: `[Platform]_[Campaign]_[Topic]_[ขนาด]_[Version].[นามสกุลไฟล์]`
- ตัวอย่าง: `fb_q3launch_hero-banner_1080x1080_v1.png`

2. สายงาน Marketing & Content Creation (ทีมการตลาดและคอนเทนต์)

# AGENTS.md

## บริบทโปรเจกต์
คลังบทความ SEO และ Copywriting สำหรับบล็อกและโซเชียลมีเดียของแบรนด์

## โทนเสียงและสไตล์การเขียน (Tone of Voice)
- **ระดับภาษา:** ภาษาไทยทางการแต่เข้าถึงง่าย สั้น กระชับ ตรงประเด็น
- **สรรพนาม:** แทนแบรนด์ว่า "เรา" แทนผู้อ่านว่า "คุณ"
- **คำห้ามใช้เด็ดขาด (Forbidden Words):** "ล้ำสมัย", "ตอบโจทย์", "ครบวงจร", "ตอกย้ำ"
- **ชื่อเฉพาะ:** ชื่อแบรนด์และศัพท์เทคนิคให้เขียนภาษาอังกฤษตัวใหญ่เสมอ เช่น `Cursor`, `AGENTS.md`

## รูปแบบคอนเทนต์
- บทความต้องมีหัวข้อย่อย (Heading 2) ไม่เกิน 4-5 หัวข้อ
- สอดแทรกข้อมูลตัวเลขหรืออ้างอิงอย่างน้อย 1 จุดในย่อหน้าแรกๆ
- จบด้วยประโยคชวนคุยหรือ Call to Action สั้นๆ 1 ประโยค

## ข้อตรวจสอบก่อนส่งงาน
- เว้นวรรคหัว-ท้ายคำภาษาอังกฤษเสมอ
- ห้ามเมกตัวเลขสถิติขึ้นมาเอง หากไม่มีแหล่งอ้างอิงให้ตัดประโยคนั้นทิ้งทันที

3. สายงาน Operations & Management (ทีมบริหารและจัดการ)

# AGENTS.md

## บริบทโปรเจกต์
ระบบสรุปรายงานการประชุม สรุปสถานะแคมเปญ และติดตามงานประจำสัปดาห์

## ฟอร์แมตการสรุปรายงานการประชุม
1. **Executive Summary:** สรุป 3 ประโยคสำคัญที่สุดของการประชุม
2. **Key Decisions:** สิ่งที่ทีมตกลงร่วมกัน (เรียงเป็นข้อๆ)
3. **Action Items Table:** ตารางติดตามงานที่ต้องทำต่อ

## รูปแบบตารางติดตามงาน (Action Items)
| งานที่ต้องทำ | ผู้รับผิดชอบ | กำหนดส่ง | ความสำคัญ |
|---|---|---|---|
| [รายละเอียดงาน] | [ชื่อคน] | YYYY-MM-DD | High / Medium / Low |

## ข้อกำหนดเพิ่มเติม
- หากไม่ระบุคนรับผิดชอบ ให้ใส่ว่า `[Unassigned - ต้องระบุคนรับงาน]`
- วันที่ทั้งหมดให้ใช้รูปแบบสากล `YYYY-MM-DD` เช่น `2026-09-12`


คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

AGENTS.md เขียนเป็นภาษาไทยได้ไหม?

เขียนได้เลย ตัวระบบเข้าใจภาษาไทยได้ดี แนะนำให้เขียนอธิบายกฎเป็นภาษาไทย ส่วนชื่อไฟล์หรือชื่อโฟลเดอร์คงไว้เป็นภาษาอังกฤษเพื่อให้ AI ค้นหาไฟล์ได้ถูกต้อง

จำเป็นต้องมีทุกโฟลเดอร์ไหม?

ไม่จำเป็น หากเป็นงานเล็กๆ ที่สั่งคำสั่งเดียวจบ แต่ถ้าเริ่มพบว่าต้องพิมพ์บอก AI ในเรื่องเดิมๆ ซ้ำเกิน 3 ครั้ง นั่นคือสัญญาณว่าควรสร้างไฟล์ AGENTS.md ทิ้งไว้ได้แล้ว

ใส่รหัสผ่านหรือข้อมูลลับลงในไฟล์ได้ไหม?

ห้ามใส่เด็ดขาด เพราะไฟล์นี้จะถูกส่งเข้าไปในระบบความจำของ AI และอาจหลุดไปเมื่อบันทึกงานขึ้นระบบส่วนกลาง ให้ระบุเฉพาะชื่อตัวแปรหรือคำอธิบายแทน เช่น "ดึงรหัสจากไฟล์ลับ ห้ามพิมพ์รหัสจริงออกมาในข้อความ"

ทำไม AI ถึงไม่ทำตามกฎใน AGENTS.md?

  1. คำสั่งแชทขัดกัน: สิ่งที่คุณพิมพ์สั่งในแชทโดยตรง จะมีน้ำหนักมากกว่ากฎที่เขียนทิ้งไว้ในไฟล์เสมอ
  2. ตั้งชื่อไฟล์ผิด: ต้องสะกดว่า AGENTS.md (ตัวใหญ่ทั้งหมด และมี s ท้ายคำ)
  3. เขียนประโยคไม่ชัดเจน: การเขียนคำสั่งห้ามตรงๆ เช่น "ห้ามใช้คำว่า ตอบโจทย์" ได้ผลดีกว่าการเขียนเล่าเรื่องยาวๆ
  4. ไฟล์ยาวเกินไป: หากเขียนกฎยาวเกินไป AI อาจหลงลืมเนื้อหาส่วนกลางๆ ได้